projekty
Projekt: „Muzea przyszłości - franciszkańskie centra digitalizacji”
Projekt ma na celu ochronę, digitalizację i promocję dziedzictwa kulturowego regionu Karpat, w szczególności poprzez konserwacje zabytkowych obiektów sakralnych związanych z historią i kulturą franciszkanów (Kościół pw. Nawiedzenia NMP w Krośnie, Kościół św. Ducha w Lewoczy i Kościół św. Władysława w Spisky Czwartek – Kaplica Wniebowzięcia Panny Maryi) oraz utworzeniu kulturowych szlaków tematycznych skupiających się na ożywieniu kultury franciszkańskiej (w obszarach: przyroda, historia, kultura i digitalizacja)
W rezultacie realizacji projektu powstaną:
Kulturowy szlak tematyczny i digitalizacja powstaną w Krośnie. Zostanie utworzona multimedialna wystawa „Żywa Historia Franciszkanów”. Prezentowane będą trójwymiarowe wizualizacje i interaktywne projekcje umożliwiające nowoczesne zwiedzanie i zgłębianie historii i życia franciszkanów w Polsce i za granicą. Powstanie również cyfrowa biblioteka franciszkańska która umożliwi dostęp do zdigitalizowanych manuskryptów i kronik. Krosno będzie również centrum zaawansowanych technologii cyfrowych. Powstanie laboratorium samodzielnej digitalizacji które pozwoli zwiedzającym na tworzenie modeli 3D artefaktów i rzeźb. Generator pocztówek i budka skanująca 3D umożliwi tworzenie i drukowanie własnych pamiątek.
Przyrodniczy szlak tematyczny zacznie się w Spisky i połączy klasztory z atrakcjami Karpat. Mobilna aplikacja umożliwi turystom eksplorację szlaków, korzystając z map 3D i opowieści związanych z regionem. Gra terenowa „Stanisław Oświęcim – Podróżnik 3:0” umożliwi uczestnikom odkrywanie Karpackiego Szlaku.
Historyczny szlak tematyczny zacznie się w Lewoczy i połączy klasztory i ich cenne zabytki. Lewocza będzie miejscem, gdzie historia zyska nowy wymiar dzięki zastosowaniu technologii umożliwiającej oglądanie trójwymiarowo cennych zabytków. Interaktywne lekcje historii sztuki pozwolą na dotykowe poznawanie detali rzeźbiarskich i architektonicznych, również osobom z niepełnosprawnościami. Spotkania z zakonnikami przybliżą duchowość i misję franciszkanów w kontekście ich działalności w regionie.
Partner wiodący:
Partnerem wiodącym projektu jest Klasztor Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny Zakonu Braci Mniejszych Konwentualnych (Franciszkanów)
Partnerzy projektu to:
Klasztor Minoritov w Lewoczy
oraz
Rzymskokatolicki kościół parafialny Spiski Czwartek
Projekt otrzymał dofinansowanie w ramach w ramach Programu Interreg Polska-Słowacja 2021-2027 w kwocie 3 519 582,11 EUR. Wartość całkowita projektu to 4 564 706,92 EUR. Realizacja projektu rozpoczęła się 27.02.2026 r., zakończenie planowane jest na
29.02.2028 r.
Projekt skierowany jest do szerokiego grona odbiorców, które obejmuje zarówno osoby indywidualne, jak i instytucje. Główne grupy docelowe projektu to turyści krajowi i zagraniczni, osoby z niepełno sprawnościami, lokalna społeczność regionu Karpat (Polska i Słowacja), młodzież i dzieci – uczniowie szkół i młodzież akademicka, instytucje kultury, nauki i organizacje społeczne – muzea, szkoły, uniwersytety oraz organizacje pozarządowe.
Projekt skupia się na 3 lokalizacjach i 4 obszarach.
W Kościele w Krośnie zostaną przeprowadzone prac konserwatorskich polegających na remoncie konserwatorskim elewacji kościoła wraz z konserwacją witraży, wykonanie izolacji fundamentów kościoła oraz wykonania remontu pokrycia dachu kaplicy. W otoczeniu kościoła planuje się remont nawierzchni w obejściu kościoła, wraz z przebudową ogrodzenia od strony skarpy, budowy elementów małej architektury w obejściu kościoła, przebudową zewnętrznej instalacji kanalizacji deszczowej oraz remontu oficyny „Przy Murze” w ciągu ogrodzenia na potrzeby Muzeum. Ponadto planuje się konserwacje krypt pod kaplicą Oświęcimów oraz konserwacje trumien w celu wystawienia ich do zwiedzania.
Przy kościele w Levoczy zaplanowano kompleksową renowacje wszystkich elewacji kościoła i wieży zachodniej. We wnętrzu kościoła renowacji będzie podlegała polichromia na sklepieniach kościoła. Intencją jest przede wszystkim zachowanie materialnej istoty zabytku, wszystkich jego historycznie i artystycznie wartościowych elementów i nawarstwień. Oznacza to stabilizację i konsolidację zarówno warstw tynku, jak i warstw malarskich w całym zachowanym zakresie; usunięcie zakłócających momentów z powierzchni malowidła; przedstawienie malowanej dekoracji w jej autentycznym wyrazie, akceptując naturalne przejawy starzenia się materiałów i nadając optymalny stopień patyny.
Przy kaplicy kościoła w Spisky Czwartek zaplanowano renowacje dachu i powiązanych konstrukcji. Zachowany zostanie historyczny system nośny i konstrukcyjny zabytku. Renowacji podlegać będzie również kamienna elewacja wraz z konserwacją witraży.
W Krośnie w ramach projektu powstanie multimedialna wystawa „Żywa Historia Franciszkanów”, która przy użyciu zaawansowanych technologii cyfrowych zaprezentuje historię i kulturę franciszkanów z pogranicza polsko-słowackiego. Ponadto cyfrowe rzutniki sterowane czujnikami dłoni umożliwiają interaktywne poznawanie historii każdego z 3 obiektów w ramach projektu. Wystawa umożliwi użytkownikom sterowanie wyświetlanymi treściami za pomocą gestów dłoni, oferując immersyjne doświadczenia w otoczeniu trójwymiarowych projekcji. Krośnieńska część projektu obejmie także stworzenie cyfrowej biblioteki franciszkańskiej, gdzie zdigitalizowane manuskrypty i kroniki będą dostępne dla zwiedzających, a nauka średniowiecznej kaligrafii możliwa dzięki goglom XR. Ponadto powstanie laboratorium samodzielnej digitalizacji, które umożliwi użytkownikom tworzenie własnych artefaktów w postaci trójwymiarowych modeli rzeźb, cyfrowych pocztówek czy personalizowanych pamiątek. Oprócz stałej oferty zaplanowane w projekcie również działania miękkie:
1) Warsztaty dla lokalnych społeczności i kadry projektowej: nauka digitalizacji i cyfrowe udostępnianie zasobów kultury i natury.
2) Cyfrowe i stacjonarne rezydencje artystyczne: artyści z terenów pogranicza będą mogli udostępniać swoje prace w (nabór będzie organizowanym na stronie www projektu 2 razy do roku) w formie cyfrowej dokumentacji i prezentować je na zorganizowanych panelach dyskusyjnych. Wystawa danego artysty będzie eksponowana w formie cyfrowej przez ustalony okres czasu (w zależności od obłożenia i zainteresowania)
3) Interaktywne lekcje historii. Edukacyjna ścieżka rzeźb haptycznych to zestaw miniatur kopii rzeźb z wnętrza kościoła sprzężonych z urządzeniami multimedialnymi. Każda rzeźba reaguje z aplikacją, oferując bliższe poznanie detali architektonicznych.
W Levoczy projekt skupi się na zastosowaniu rozszerzonej rzeczywistości w interaktywnym oprowadzaniu po wnętrzach franciszkańskich kościołów – zwiedzanie wnętrz kościołów z wykorzystaniem technologii AR, umożliwiającej również skanowanie obiektów na miejscu. Ta funkcja pozwala na uzyskanie większej ilości informacji dzięki narratorowi – automatycznemu przewodnikowi który tam, gdzie skierujemy telefon rozpozna teren i wyświetli dokładne informacje o miejscu, rzeźbie czy sztuce. Transmitowanie obrazu i dźwięku przez jedną osobę do innych użytkowników aplikacji pozwala na zdalne uczestnictwo w zwiedzaniu. Ważnym elementem będą interaktywne lekcje historii, podczas których miniatury rzeźb z zabytków będą dostępne dla osób z niepełnosprawnościami, pozwalając na dotykowe poznawanie detali architektonicznych. Dzięki zastosowaniu technologii NFC i perforacji brajlowskich, ścieżki haptyczne staną się dostępne dla szerszego grona odbiorców. Oprócz stałej oferty zaplanowane w projekcie również działania miękkie:
1) Interaktywne lekcje historii. Edukacyjna ścieżka rzeźb haptycznych to zestaw miniatur kopii rzeźb z wnętrza kościoła sprzężonych z urządzeniami multimedialnymi. Każda rzeźba reaguje z aplikacją, oferując bliższe poznanie detali architektonicznych.
2) Spotkania/ warsztaty z Franciszkanami – popularyzacja lokalnych tradycji, zwyczajów, rytuałów, świąt, legend.
W Spisky Czwartek projekt obejmie utworzenie przyrodniczego szlaku tematycznego, który połączy klasztory franciszkańskie z atrakcjami przyrodniczymi Karpat. Mobilna aplikacja z mapami 3D, nagraniami legend i opowieściami o regionie ułatwi użytkownikom odkrywanie lokalnej historii i przyrody. W ramach gry terenowej „Stanisław Oświęcim – Podróżnik 3:0” uczestnicy będą mieli okazję poznawać cyfrowe artefakty oraz odkrywać zakątki Karpat dzięki elementom gamifikacji i mapie 3D. Oprócz stałej oferty zaplanowane w projekcie również działania miękkie:
1) warsztaty przyrodnicze, organizowane w terenie :1 raz do roku w okresie wiosny/lata na trasie pomiędzy Krosnem a Spiski mające na celu rozbudowywanie bazy aplikacji o przyrodzie o nowe informacje i miejsca
2) Interaktywne lekcje historii. Edukacyjna ścieżka rzeźb haptycznych to zestaw miniatur kopii rzeźb z wnętrza kościoła sprzężonych z urządzeniami multimedialnymi. Każda rzeźba reaguje z aplikacją, oferując bliższe poznanie detali architektonicznych. Interaktywne zajęcia o rzeźbie będą odbywały się we wnętrzu zabytku.
